Commander voor beginners: zo speel je jouw eerste potje Magic


Door Kenny Parent
12 minuten leestijd

Magic The Gathering vijf verschillende basic landkaarten: Mountain, Plains, Island, Forest en Swamp

Vier spelers aan tafel, ieder met een eigen deck en één legendarische creature die de hoofdrol speelt. De ene speler bouwt rustig een leger van tokens op, terwijl de ander grote Dragons op tafel probeert te krijgen. Ondertussen probeert iemand je ervan te overtuigen dat zijn deck écht niet zo gevaarlijk is. Welkom bij Commander!

Commander is een van de bekendste manieren om Magic: The Gathering te spelen. Het format draait om strategie, verrassende kaartcombinaties en vooral het plezier van samen spelen. Maar wanneer je voor het eerst naar Commander kijkt, kunnen de regels en de enorme keuze aan kaarten behoorlijk overweldigend lijken. Want wat is een commander precies, waarom heb je 100 kaarten nodig en hoe kies je een deck dat bij je past? Gelukkig hoef je niet meteen alle regels en kaarten van Magic uit je hoofd te kennen. In deze gids leggen we stap voor stap uit hoe Commander werkt, wat je nodig hebt om te beginnen en hoe je jouw eerste Commander-potje speelt.

Wat is Commander in Magic: The Gathering?

Commander is een multiplayerformat van Magic: The Gathering waarbij je een deck van precies 100 kaarten gebruikt, inclusief je commander. Die commander is meestal een legendary creature waar je de rest van je deck omheen bouwt. De gekozen commander bepaalt onder andere welke kleuren je mag spelen en vormt vaak de basis van je strategie. Het format wordt meestal met vier spelers gespeeld. Iedereen begint met 40 levenspunten en probeert uiteindelijk als laatste over te blijven. Dat klinkt misschien eenvoudig, maar met vier verschillende decks aan tafel kunnen de meest onverwachte situaties ontstaan.

Wat Commander zo leuk maakt, is dat je niet alleen rekening houdt met je eigen kaarten. Je moet ook opletten wat je tegenstanders doen. Misschien heeft één speler een indrukwekkend leger creatures opgebouwd, terwijl iemand anders verdacht veel mana beschikbaar houdt. En dan komt natuurlijk de vraag: wie vormt op dit moment eigenlijk de grootste bedreiging? Dat sociale aspect is een belangrijk onderdeel van Commander. Soms werk je tijdelijk samen om een sterke speler tegen te houden, terwijl je een paar beurten later tegenover elkaar staat. Uiteindelijk wil iedereen winnen, maar een gezellig en spannend potje is minstens zo belangrijk.

Wat betekent EDH?

Wanneer je meer over Commander leest, kom je regelmatig de afkorting EDH tegen. Die staat voor Elder Dragon Highlander, de oorspronkelijke naam van het format. Tegenwoordig worden Commander en EDH vaak door elkaar gebruikt. Je hoeft dus niet twee verschillende formats te leren. Wanneer iemand vraagt of je een potje EDH wilt spelen, bedoelt diegene meestal gewoon Commander.

Wat zijn de belangrijkste Commander-regels?

Commander gebruikt de basisregels van Magic: The Gathering, maar heeft daarnaast een aantal eigen regels. Vooral de deckgrootte, je commander en de manier waarop je speelt, maken het format anders dan traditionele één-tegen-één-potjes. Ben je nog helemaal nieuw met Magic en weet je bijvoorbeeld niet precies hoe mana, lands en creatures werken? Lees dan eerst onze complete beginnersgids voor Magic: The Gathering. Daar leggen we de basis van het spel uitgebreid uit.

Je Commander Deck bestaat uit 100 kaarten

Een normaal Commander Deck bestaat uit precies 100 kaarten. Meestal zijn dat 99 kaarten in je deck en één commander die apart begint in de command zone. Daarnaast geldt het zogenaamde singleton-principe. Dat betekent dat je normaal gesproken iedere kaart maar één keer in je deck mag hebben. Basic lands zijn hierop een uitzondering en sommige kaarten hebben zelf een speciale regel die meerdere exemplaren toestaat. Door die beperking verlopen potjes vaak heel verschillend. Je kunt niet zomaar vier exemplaren van iedere sterke kaart toevoegen, waardoor je steeds weer andere combinaties tegenkomt.

Je commander bepaalt welke kleuren je mag gebruiken

Een van de belangrijkste keuzes bij Commander is welke legendary creature je als commander gebruikt. Meestal kies je een legendary creature, maar sommige andere kaarten mogen volgens hun eigen tekst of specifieke formatregels ook commander zijn. Je commander bepaalt de color identity van je deck. Dat betekent dat de kleurenidentiteit van iedere kaart in je deck binnen de kleurenidentiteit van je commander moet passen.

Stel dat jouw commander een groene en witte kleurenidentiteit heeft. Dan mag je groene, witte, groen-witte en geschikte kleurloze kaarten gebruiken. Blauwe, zwarte of rode kaarten passen daar niet zomaar bij. Let wel op: de color identity wordt niet alleen bepaald door de kleur van de kaart zelf. Ook gekleurde manasymbolen in de regeltekst kunnen meetellen. Dat is iets waar je vooral op moet letten wanneer je later zelf een deck gaat bouwen.

Je commander begint in de command zone

Anders dan de meeste kaarten begint je commander niet in je deck, maar in een aparte zone: de command zone. Vanuit deze zone kun je jouw commander casten wanneer de normale regels dat toestaan. Wordt je commander uitgeschakeld? Dan kun je hem in veel gevallen weer naar de command zone verplaatsen. Daardoor krijg je tijdens het spel opnieuw de mogelijkheid om hem te gebruiken.

Er zit alleen wel een klein nadeel aan. Iedere keer dat je dezelfde commander opnieuw vanuit de command zone cast, betaal je twee extra generieke mana voor iedere eerdere keer dat je hem vanuit die zone hebt gecast. Dat noemen spelers de commander tax. Stel dat jouw commander normaal vier mana kost. De eerste keer betaal je vier mana, de tweede keer zes en de derde keer acht, zolang er geen andere kostenaanpassingen gelden. Je commander is dus belangrijk, maar niet onverslaanbaar. Soms moet je goed nadenken of het verstandig is om hem meteen opnieuw te spelen.

Iedereen begint met 40 levenspunten

Bij een normaal multiplayerpotje Commander begint iedere speler met 40 levenspunten. Dat is meer dan de 20 levenspunten waarmee je in veel traditionele Magic-formats begint. Daardoor kunnen Commander-potjes langer duren en krijgen spelers vaak meer tijd om hun strategie op te bouwen. Toch betekent 40 levenspunten niet dat je veilig bent.

Commander heeft namelijk nog een bijzondere regel: commander damage. Wanneer één specifieke commander jou gedurende het spel in totaal 21 of meer combat damage heeft gedaan, verlies je het spel. Dat geldt ook wanneer je nog levenspunten over hebt. Het gaat hierbij om gevechtsschade van dezelfde commander. Schade van verschillende commanders tel je niet bij elkaar op voor deze regel. Je hoeft dit niet meteen helemaal uit je hoofd te kennen. Tijdens je eerste potjes kun je de hoeveelheid commander damage gewoon samen met je medespelers bijhouden.

Twintigzijdige dobbelstenen (D20) voor Magic: The Gathering en tabletop games.

Hoe kies je jouw eerste Commander?

Nu je de belangrijkste regels kent, komt misschien wel het leukste gedeelte: een commander kiezen. Magic heeft ontzettend veel legendary creatures met verschillende abilities, kleuren en speelstijlen. Sommige commanders zijn bedoeld om veel creatures te spelen, terwijl andere juist draaien om spells, artifacts of bijzondere combinaties. Ons advies is om niet meteen op zoek te gaan naar de sterkste commander. Kijk vooral naar wat jij leuk vindt.

Ben je bijvoorbeeld fan van Dragons? Dan kan een deck dat draait om grote vliegende creatures je aanspreken. Vind je het leuk om steeds meer creatures op tafel te krijgen? Dan is een tokenstrategie misschien iets voor jou. En houd je van slimme interacties en het reageren op je tegenstanders? Dan kun je kijken naar een deck met meer controle-elementen.

Probeer in het begin vooral een deck te kiezen waarvan je de strategie begrijpt. Je hoeft niet iedere kaart meteen perfect te spelen, maar het is prettig wanneer je weet wat je deck ongeveer probeert te bereiken. Een commander met een duidelijke ability en een overzichtelijke strategie is vaak een fijnere eerste keuze dan een ingewikkeld deck met tientallen combinaties die je nog niet kent.

Beginnen met een preconstructed Commander Deck

Wanneer je voor het eerst Commander wilt spelen, is een preconstructed Commander Deck vaak een goede keuze. Zo'n deck wordt ook wel een precon genoemd en is een kant-en-klaar Commander Deck. Je hoeft dus niet zelf 100 kaarten bij elkaar te zoeken, maar kunt beginnen met een deck dat al rond een bepaalde commander en strategie is samengesteld.

Dat scheelt behoorlijk wat uitzoekwerk. Zeker wanneer je nog niet precies weet welke kaarten goed samenwerken, kan zelf een Commander Deck bouwen best lastig zijn. Met een precon kun je eerst ontdekken hoe het format werkt. Tijdens het spelen leer je welke kaarten je graag gebruikt, welke combinaties goed werken en wat voor speelstijl je leuk vindt.

Het leuke is dat je zo'n deck later altijd kunt aanpassen. Misschien ontdek je na een paar potjes dat je meer kaarten wilt waarmee je extra mana kunt maken. Of merk je dat je deck soms moeite heeft om creatures van tegenstanders te verwijderen. Dan kun je stap voor stap kaarten vervangen en je deck steeds meer naar je eigen smaak maken.

Welk Commander Deck is geschikt voor beginners?

Er bestaat niet één Commander Deck dat voor iedere beginner de beste keuze is. Dat hangt vooral af van je interesses, ervaring en de manier waarop je graag speelt. Let bij het kiezen van je eerste deck vooral op de strategie. Een deck dat duidelijk draait om aanvallen met creatures is vaak gemakkelijker te begrijpen dan een deck dat afhankelijk is van ingewikkelde combinaties en veel verschillende triggers.

Kijk daarnaast naar de kleuren, het thema en natuurlijk het budget dat je wilt besteden. Je hoeft echt niet meteen een duur deck te kopen om plezier te hebben met Commander. En twijfel je nog? Misschien kun je eerst een deck van een vriend lenen. Zo ontdek je wat je leuk vindt voordat je zelf iets aanschaft.

Wat heb je nodig om Commander te spelen?

Om Commander te spelen, heb je in de eerste plaats een compleet Commander Deck nodig. Daarnaast zijn er een paar accessoires die het spelen gemakkelijker maken. Card sleeves zijn bijvoorbeeld handig om je kaarten te beschermen tegen krassen, vuil en slijtage. Zeker wanneer je regelmatig speelt en je deck vaak schudt, is dat geen overbodige luxe.

Ook een deckbox is prettig. Daarmee kun je jouw kaarten veilig meenemen en blijft je deck netjes bij elkaar. Verder heb je een manier nodig om levenspunten bij te houden, bijvoorbeeld met een life counter, dobbelstenen of een app. Gebruik je kaarten die tokens maken of +1/+1 counters plaatsen? Dan is het handig om daar alvast iets voor klaar te leggen.

Een playmat kan prettig zijn om op te spelen, maar is niet noodzakelijk. Je hoeft dus niet meteen allerlei accessoires aan te schaffen voordat je jouw eerste potje kunt spelen. Begin gewoon met de basis. Je ontdekt vanzelf welke accessoires je later handig vindt.

Twee spelers spelen Magic: The Gathering Commander in een gamecafé.

Hoe verloopt je eerste Commander-potje?

Je hebt een deck uitgekozen, je kaarten zitten netjes in sleeves en er zijn een paar spelers gevonden die zin hebben in een potje Commander. Tijd om te beginnen! Voordat jullie de eerste kaarten trekken, is het verstandig om even met elkaar te praten. Vertel bijvoorbeeld dat je nog niet veel ervaring hebt met Commander en vraag of de andere spelers het rustig willen uitleggen wanneer je ergens over twijfelt.

Vervolgens legt iedere speler zijn commander zichtbaar in de command zone en schudt de overige kaarten. Iedereen begint met 40 levenspunten en trekt normaal gesproken zeven kaarten als starthand. Net als bij andere Magic-formats mag je een mulligan nemen wanneer je niet tevreden bent met je starthand. Bij een gewoon multiplayerpotje Commander is de eerste mulligan gratis.

Daarna begint het spel. Je speelt lands, gebruikt mana om spells te casten en probeert langzaam je strategie op te bouwen.

Wat gebeurt er tijdens een Commander-potje?

Stel dat jij een deck speelt dat draait om Dragons. In de eerste beurten probeer je waarschijnlijk vooral voldoende mana beschikbaar te krijgen. Ondertussen speelt een tegenstander kleine creatures en bouwt een andere speler een leger tokens op. Na een aantal beurten krijg je eindelijk genoeg mana om jouw commander te spelen. Maar net wanneer je denkt dat je de controle over het spel krijgt, gebruikt iemand een removal spell om hem uit te schakelen.

Vervelend? Misschien een beetje. Maar dat hoort natuurlijk ook bij Magic. Je kunt proberen je commander later opnieuw te spelen, terwijl je ondertussen met de andere kaarten in je deck verdergaat. En dan ontstaat de typische Commander-dynamiek. Misschien heeft de speler tegenover je inmiddels zoveel creatures dat de rest van de tafel besluit om tijdelijk samen te werken. Een paar beurten later kan de situatie alweer helemaal anders zijn.

Dat maakt Commander zo leuk: je kunt een plan hebben, maar met meerdere spelers aan tafel loopt het regelmatig nét even anders.

Wat zijn Commander brackets en Rule 0?

Wanneer je wat vaker Commander speelt, kom je waarschijnlijk termen als power level, Rule 0 en Commander brackets tegen. Dat klinkt misschien ingewikkeld, maar het idee erachter is eigenlijk heel eenvoudig: zorgen dat iedereen ongeveer weet wat voor potje er gespeeld gaat worden.

Niet ieder Commander Deck is namelijk even sterk. Sommige decks zijn gebouwd om rustig een thema uit te spelen, terwijl andere decks veel sneller krachtige combinaties kunnen gebruiken. Wanneer een beginner met een standaard precon tegenover een sterk geoptimaliseerd deck speelt, kan dat behoorlijk frustrerend zijn. Daarom is het verstandig om vooraf even te bespreken wat iedereen speelt.

Wat betekent Rule 0?

Rule 0 is de gebruikelijke naam voor het gesprek dat spelers vóór een potje Commander voeren. Je bespreekt bijvoorbeeld hoe sterk de decks zijn, of er bijzondere strategieën worden gebruikt en wat iedereen van het potje verwacht. Misschien wil de ene speler een ontspannen potje spelen, terwijl iemand anders juist graag een zo sterk mogelijk deck test.

Geen van beide hoeft verkeerd te zijn. Het is vooral belangrijk dat iedereen ongeveer dezelfde verwachtingen heeft.

Hoe werken Commander brackets?

Om verschillende soorten Commander-decks beter te kunnen indelen, gebruikt Wizards of the Coast een systeem met vijf Commander brackets. De lagere brackets richten zich vooral op meer ontspannen en thematische speelervaringen, terwijl de hogere brackets bedoeld zijn voor sterkere en meer competitieve decks.

Als beginner hoef je dit systeem niet meteen volledig te begrijpen. Het belangrijkste is dat je aangeeft dat je nog leert en welk deck je gebruikt. Speel je met een kant-en-klaar Commander Deck? Vertel dat dan gewoon. De andere spelers kunnen daar rekening mee houden. Controleer voor de actuele bracketindeling en eventuele kaartbeperkingen altijd de officiële Commander-regels.

Zelf een Commander Deck bouwen of upgraden

Wanneer je een tijdje Commander hebt gespeeld, krijg je waarschijnlijk vanzelf ideeën om je deck te verbeteren. Misschien merk je dat je regelmatig te weinig mana hebt, dat je te weinig kaarten kunt trekken of dat bepaalde kaarten eigenlijk niet zo goed bij je strategie passen. Dat is een mooi moment om met deckbuilding te beginnen.

Je hoeft daarvoor niet meteen je volledige deck opnieuw samen te stellen. Begin bijvoorbeeld met een paar kaarten die je nauwelijks gebruikt en kijk of je ze kunt vervangen door kaarten die beter aansluiten bij je commander. Bij het bouwen van een Commander Deck zijn een paar onderdelen belangrijk. Je hebt voldoende lands en andere manieren nodig om mana beschikbaar te krijgen. Daarnaast zijn kaarten waarmee je extra kaarten trekt, bedreigingen kunt verwijderen of je eigen strategie beschermt vaak erg nuttig.

Hoeveel kaarten je van iedere soort nodig hebt, verschilt per deck. Een strategie met veel goedkope creatures heeft bijvoorbeeld andere behoeften dan een deck dat grote spells wil spelen. Probeer daarom niet blind een lijst met populaire kaarten over te nemen. Kijk vooral naar wat jouw deck nodig heeft.

En misschien nog belangrijker: speel eerst een paar potjes voordat je allerlei veranderingen aanbrengt. Soms blijkt een kaart die op papier niet zo bijzonder lijkt, tijdens het spelen juist ontzettend handig.

Veelgemaakte fouten wanneer je begint met Commander

Wanneer je net begint met Commander, ga je ongetwijfeld een paar fouten maken. Dat hoort erbij. Zelfs ervaren spelers vergeten weleens een trigger of lezen een kaart verkeerd.

Een veelgemaakte fout is dat beginners meteen zelf een ingewikkeld deck willen bouwen. Natuurlijk kan dat, maar het is vaak gemakkelijker om eerst met een bestaand deck te spelen. Zo leer je hoe een goed werkende strategie eruitziet voordat je zelf honderd kaarten gaat uitzoeken. Ook wordt er soms te veel aandacht besteed aan de commander zelf. Je commander is belangrijk, maar je hebt daarnaast nog 99 andere kaarten die moeten samenwerken. Een goed Commander Deck kan ook iets doen wanneer je commander even niet op het battlefield ligt.

Verder is het verstandig om niet alleen naar de sterkste kaarten te kijken. Een deck vol dure of krachtige kaarten is niet automatisch een leuk deck om mee te spelen. Het gaat er vooral om dat de kaarten goed samenwerken en passen bij de ervaring die jij zoekt. Tot slot: vergeet de andere spelers niet. Commander is een multiplayerformat en draait niet alleen om jouw eigen strategie. Let op wat anderen doen, stel vragen wanneer je iets niet begrijpt en probeer vooral plezier te hebben.

Klaar voor je eerste Commander-potje?

Zoals je ziet, lijkt Commander in het begin misschien ingewikkeld, maar je hoeft echt niet alles meteen te begrijpen. Met een geschikt deck, een paar behulpzame medespelers en wat geduld kom je al een heel eind.

Begin vooral met een strategie die je leuk vindt en ontdek tijdens het spelen welke kaarten en kleuren bij je passen. Misschien word je enthousiast van een leger Zombies, speel je liever enorme Dragons of ontdek je dat je het stiekem veel leuker vindt om de plannen van je tegenstanders in de war te schoppen.

En voor je het weet, ben je niet alleen bezig met je volgende potje Commander, maar ook met de vraag welke kaarten je nog aan je deck wilt toevoegen. Want laten we eerlijk zijn: een Commander Deck is natuurlijk nooit écht af. Wil je beginnen met Magic of op zoek naar een leuke toevoeging aan je deck? Bekijk dan gerust het Magic: The Gathering-assortiment van Legacy Games.

Heb je nog vragen of wil je ergens meer over weten? Neem gerust contact met ons op. We helpen je graag verder! Veel plezier met je eerste Commander-potje!



 Veelgestelde vragen over Magic: The Gathering Commander

Kun je Commander met 2 spelers spelen?

Ja, je kunt Magic: The Gathering Commander ook met twee spelers spelen. Hoewel Commander meestal met vier spelers wordt gespeeld, is een één-tegen-één-potje ook mogelijk. Bij regulier Commander gebruiken beide spelers nog steeds een deck van 100 kaarten en beginnen ze met 40 levenspunten. Houd er wel rekening mee dat sommige kaarten en strategieën anders werken wanneer je maar één tegenstander hebt.

Hoe lang duurt een potje Commander?

Een gemiddeld potje Commander met vier spelers duurt vaak ongeveer één tot twee uur. De speelduur hangt af van de ervaring van de spelers, de sterkte van de decks en de gebruikte strategieën. Een snel deck kan het spel eerder beëindigen, terwijl een potje met veel interacties langer kan duren. Voor je eerste Commander-potje is het verstandig om voldoende tijd vrij te maken.

Mag je meerdere commanders hebben in Magic: The Gathering?

Ja, sommige Commander Decks mogen twee commanders gebruiken. Dit kan bijvoorbeeld met kaarten die de Partner-ability hebben of via andere specifieke abilities die twee commanders toestaan. Je deck blijft in totaal uit precies 100 kaarten bestaan, inclusief beide commanders. De gecombineerde color identity van je commanders bepaalt welke kleuren kaarten je in je deck mag gebruiken.

Hoeveel lands heb je nodig in een Commander Deck?

Voor een Commander Deck van 100 kaarten zijn ongeveer 35 tot 38 lands een gebruikelijk uitgangspunt. Het ideale aantal hangt af van je strategie, de gemiddelde manakosten van je kaarten en hoeveel extra mana je kunt produceren. Speel je veel dure spells? Dan heb je mogelijk meer lands nodig. Een deck met veel goedkope kaarten en mana-versnelling kan soms met minder lands uit de voeten.

Kun je Commander spelen zonder veel geld uit te geven?

Ja, je hoeft geen duur deck te hebben om Commander te spelen. Een preconstructed Commander Deck is een toegankelijke manier om te beginnen, omdat je direct een compleet en speelbaar deck krijgt. Je kunt ook zelf een budgetdeck samenstellen met betaalbare kaarten. Het belangrijkste is dat de sterkte van je deck aansluit bij die van je medespelers, zodat iedereen een leuk potje heeft.